FANDOM


Koordinatlar: 38°35′30″N, 31°01′43″E

Flag of Turkey Çay, Türkiye
Afyonkarahisar districts

Afyonkarahisar Siyasi Haritası
Harita

Türkiye'de bulunduğu yer
Bilgiler
Şehir nüfusu 14.353[1] (2008)
İlçe nüfusu 34.943[1] (2008)
Yüzölçümü 830 km²
Rakım 1080[2] metre
Koordinatlar 38°35′30″N, 31°01′43″E
Posta kodu 03700
Alan kodu 0272
İl plaka kodu 03
Yönetim
Ülke Türkiye
Coğrafi Bölge Ege Bölgesi
İl Afyonkarahisar
Kaymakam Hasan Gözen
Belediye başkanı Ali Yakut
Website [1]

Çay, Afyonkarahisar ilinin ilçesi. İç Ege bölgesinde; Ege, Akdeniz ve İç Anadolu bölgelerinin kesiştiği güzergâh üzerinde yer alan Çay ilçesi, doğuda Sultandağı, güneyde Yalvaç, batıda Şuhut ve Afyon, kuzeyde Bolvadin’le çevrilidir.

CoğrafyaEdit

Afyon ilinin doğusunda, Sultan Dağları'nın kuzey eteklerinde kurulmuştur. Büyük bölümü dağlar ve akarsular tarafından derin biçimde yarılmış yüksek düzlüklerden oluşan ilçe topraklarını Sultan Dağları ile Karakuş Dağları engebelendirir. Karakuş Dağlarında yükseklik 2.000 m'nin altında iken, Sultan Dağlarında daha yüksektir. Sultan Dağlarının en yüksek noktası olan Topraktepe (2.519 m) Isparta sınırındadır. Eber Gölü'nün güneybatı bölümü ilçe sınırları içerisindedir. Gölü besleyen Akarçay Nehri kuzeyde doğal sınırı oluşturmaktadır.

Afyon Ovasının bir bölümü de çay ilçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. İl merkezine 48 km uzaklıkta bulunan ilçenin yüzölçümü 830 km²'dir.

İlçenin doğal güzellikleri arasında Eber ve Karamık Gölleri bulunmakta olup, bu göllerde balık avcılığı (sazan, turna) ve çeşitli kuş avcılığı yapılmaktadır. Ayrıca Çağlayan Parkı ve Şelâlesi, Kanlı Yer Kavaklığı yöredeki önemli mesire yerleridir.

Tarih Edit

Eski tarihiEdit

Çay İlçesinin tarihi, Eski Tunç Çağına kadar uzananmaktadır. Tarihi içinde Mısır, Suriye, Trakya krallarının birleşik ordusu ile Gelene kralı Antigon arasındaki İpsos meydan savaşına (M.Ö. 301) ev sahipliği yapmasıyla ünlenmiş, doğu-batı, kuzey-güney doğrultulu antik yolların kavşak noktası olmuştur.

Selçuklu ve Osmanlı dönemi Edit

Selçuklu Türklerinin Anadolu’yu fethi sırasında Bekçioğlu Emir Afşin, Orta Anadolu’da Amerra (Emirdağ) önlerine kadar gelmiştir. Haçlı savaşları sırasında Haçlı orduları tarafından yakılıp yıkılan kente, 1155 yıllarında Selçuklu Devleti tarafından Oğuz Türkleri yerleştirilmiş, adı da "Çay Değirmeni" olarak değiştirilmiştir. Selçuklu Sultanı III. Gıyasettin Keyhüsrev'in ölümünden sonra bölge, önce Eşrefoğullarına ve Sahipataoğullarına, daha sonra ise Germiyanoğullarına geçmiştir. Germiyan Beyi I. Yakup, beyliğini vasiyet yoluyla II. Murat’a bırakmış ve böylece yöre Osmanlı topraklarına katılmıştır.

Selçuklu dönemine ait 1278'de Yusuf Bin Yakup tarafından yaptırılan Taş Medrese, Taş Han ve Taş Cami halen de kullanılan önemli tarihî eserleridir.

Kurtuluş savaşı Edit

Kurtuluş savaşı sırasında kısa bir süre Yunan ordusunca işgal edilen Çay İlçesi, 24 Eylül 1921 günü bu işgalden kurtarılmıştır. 1958 yılında ilçe konumuna getirilmiştir.Çay ilçesi elektriğe 1935 yılında il merkezinden daha önce kendi kurduğu santralle ulaşmıştır.

Ekonomi Edit

İlçe ekonomisi tarıma dayalıdır. Yetiştirilen tarımsal ürünlerin başında tahıl, şeker pancarı, haşhaş gelmektedir. Dağlık kesimlerde mera hayvancılığı yapılmaktadır. İlçede un fabrikaları bulunmaktadır.

Kültür Edit

Yöresel yiyecekleriEdit

Katmer, haşkeşli (haşhaşlı) lokul. Çay'da bu yiyeceklerin yanında etli yaprak ve kuru biber sarması, bamya çorbasıve peynirli börek sofraların vazgeçilmezidir. Bunlar aynı zamanda düğün ve mevlüt yemekleridir.

Kız gezmesi bölümüEdit

Kızlar yöresel kıyafetlerini(şalvar takımı) giyip gelin olacak kızın evinde toplanırlar. Tabi önce kız onları tek tek davet eder. Bir araya gelen kızlar oyun havaları eşliğinde oynarlar, eğlenirler. Daha sonra hep bereber en yakın türbeleri ziyaret ederler. Oradan da çay tabiriyle oğlan evine yaprak sarması yemeğe giderler.

NüfusEdit

İlçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 45635'dir. Bunun 18137'si ilçe merkezinde, 27498'i ise kasaba ve köylerde yaşamaktadır.

İlçe bağlısı olarak merkez hariç olmak üzere ilçe merkezine bağlı; 9 belde, 14 köy ve ? mahalleden oluşmaktadır.

Yıllara göre ilçe nüfus verileri
Yıllar Merkez Köyler Toplam
2008 14.353 20.590 34.943
2007 14.702 21.174 35.876
2000 18137 27498 45635
1997
1990 14147 29435 43582
1985
1980
1975
1970
1965
1960

NotlarEdit

Kaynakça Edit

Dış bağlantılar Edit


Afyonkarahisar HaritasıÇay belde ve köyleri Flag of Turkey

İl: Afyonkarahisarİlçe Merkezi: Çay
Beldeler: AkkonakDeresinekEberİnliKaracaörenKaramıkKoçbeyliPazarağaç
Köyler:
ArmutluAydoğmuşBulanıkCumhuriyetÇayırpınarÇayıryazıDevederesiGöcenKadıköyKılıçyakaMaltepeOrhaniyePınarkayaYeşilyurt

Afyonkarahisar İlçeleri: Merkez ilçeBaşmakçıBayatBolvadinÇayÇobanlarDazkırıDinarEmirdağEvcilerHocalarİhsaniyeİscehisarKızılörenSandıklıSinanpaşaSultandağıŞuhut

Community content is available under CC-BY-SA unless otherwise noted.