FANDOM



EÇS/1/305 Evliya Çelebi Seyahatnamesi 1.Cilt Evliya celebi
Evliya Çelebi
EÇS/1/307

Bir câmi var. Minâresi yıkılmış… Bu câmi yakınında, Osmanlı mimârı tarafından yapmış, güzel bir hamam vardır. Yapıcısı mâlûm değil… Kalenin doğuya açılan Kayık kapısı yakınında Özdemiroğlu Osman Paşa câmii, hanları,dükkânları vardır. Kale dışında süslü bir varoş vardır.

Bin kadar evi var, üç çevresinde bağ ve bahçesi çoktur.Yemek verilen yeri yok.Câmi, han, hamam, çarşı ve Pazar çok… Çoğunlukla ibrişim örerek geçinirler. Komuk halkının bir çoğu, güzel zırh düzerler. Ahâlisi Sünnî, Şafiî mez- heplidir.

Şehir, İbn Havkal’a göre 18 nci enlem iklimlinde, beşinci hakiki iklim sonundadır. Suyu ve havası güzelcedir. Boy- lamı 17 saat, yedi dakika, iki sâniyedir. Deniz aşırı batı tarafı 300 mil uzaklıkta Moskofların Heşdük, Kazan, Alatru vilâyetleridir. Arkası, deşt-i Kıpcak ve Heynat sahrasıdır.Bu sahrada yirmi seneden beri Kışı Şah, Moyuncak Han, Kobe kalmah Han beşer altışar bin kişi ile konuk göçerler. Bunlardan tâ Kırım diyârına kadar ılgar ile gece baskını yapanlar, Azak kalesi yakınında Gügümlü Suyu kenarında Mısır’dan azledilen Gürcü-Mustafa Paşa yı şehid ettiler. Bunlarda din, diyânet, küfür, sapıklık nedir bilmezler. Hayvanlar gibi sahrada oturup, fil gibi mahlûkladır. Çoğunlukla aman ile moskofların Heşdek, Kazan taraflarına gelip, yağlarını satarlar. Şimdilerde Moskof tüccarının aracılığıyla bu Demirkapı derbendine gelmeye başladılar. Bu Demirkapı’ya her sene Çin, Maçin, Hatay, Hıtem, Fağfur, Moskof ülkelerinden yüz binlerce adam hicret için gelip, hayli gümrük hâsıl olur.

Osmanlılar elinde iken, iskelesinden ve Şirvan eyâletinden senede 247 yük akçe elde edilip, növkerlerine, yedi sancak sultanlarına, bârış için Dağıstan hâkimine haslar ve ulûfeler verilirdi. Hâlen Özdemiroğlu paşa fethinde Dal Mehmed Efendi yazması üzere zaptedip adâlet ederler.Halâ o yazı üzerine Şirvan eyâleti yetmiş kazadır. Yedi han-


Community content is available under CC-BY-SA unless otherwise noted.