Yenişehir Wiki
Advertisement

ih

Evvelki

MC/ .

Mecelle-i Ahkam-ı Adliye ● Madde .

● Article .
Mecellenin Kavaid-i Külliyesi

Sonraki

MC/

MKK. MC/1 . MC/2 . MC/3 . MC/4 . MC/5 . MC/6 . MC/7 . MC/8 . MC/9 . MC/10 . MC/11 . MC/12 . MC/13 . MC/14 . MC/15 . MC/16 . MC/17 . MC/18 . MC/19 . MC/20 . MC/21 . MC/22 . MC/23 . MC/24 . MC/25 . MKK2. MC/25. MC/26 .MC/27. MC/28 .MC/29. MC/30 .MC/31. MC/32 .MC/33. MC/34 .MC/35. MC/36 .MC/37. MC/38 .MC/39. MC/40 .MC/41.

MC/42 .MC/43. MC/44 .MC/45. MC/46 .MC/47. MC/48 .MC/49. MC/50 . MC/51. MC/52. MC/53. MC/54. MC/55. MC/56. MC/57. MC/58. MC/59. MC/60. MC/61. MC/62. MC/63. MC/64. MC/65. MC/66. MC/67. MC/68. MC/69. MC/70. MC/71. MC/72. MC/73. MC/74. MC/75. MKK/4 . MC/75 . MC/76 . MC/77 . MC/78 . MC/79 . MC/80 . MC/81 . MC/82 . MC/83 . MC/84 . MC/85 . MC/86 . MC/87 . MC/88 . MC/89 . MC/90 . MC/91 . MC/92 . MC/93 . MC/94 . MC/95 . MC/96 . MC/97 . MC/98 . MC/99 . MC/100 . MKK1. MKK/1-25 . MKK/25-50. MKK/51-75. MKK/75-100


  • Madde 60: Kelamın i'mali ihmalinden evladır.

-Yani bir kelâmın bir manaya hamli mümkün oldukça ihmâl yani manasız addolunmamalıdır MC, MC/40, MC/61, MC/1456.; TMK. ı, 2.; TBK. 18.

Bir kelâmın bir manâya hamli mümkün oldukça ihmâl yani manâsız itibar olunmamalıdır, diye açıklanan mecelle kaidesi.

Bir sözü mümkün mertebe bir ma’nâya yormalıdır, ma’nâsız diyerek kesip atmamalıdır.

Nitekim meselâ, bir vakfiyede evlad sözü geçiyor ve vakfedenin de evladı yok ise, evlad sözünden torunların kasdedildiğini düşünüp bu vakfı geçersiz saymamak yerinde olur. Çünki çocuğu bulunmayan bir kimsenin bu sözü ile, mecaz olarak torunlarını kasdettiği anlaşılır. bu prensip bilhassa vakıf ve vasiyet gibi hukukî tasarruflarda büyük önem taşır. bu ve bundan sonraki birkaç madde, ilk maddeler gibi tefsir kâidelerindendir.

(bkz: i’mâlü’l-kelâmi evlâ min ihmâlihi)

61- “Kelamın i’mâli, ihmalinden evlâdır.”

İ’mâl: İşlemek

Evlâ: Daha iyi

Yani: Bir kelamın, gerçek veya mecaz bir manaya hamli mümkün olduğu müddetçe ihmal edilmemeli, yani manasız sayılmamalıdır.

Örnek: Bir şahıs, “bu malımı filanın oğluna vakfettim” dese, fakat o şahsın oğlu yoksa, hakiki anlam imkansız olacağından mecaz anlama bakılır ve torununa hamledilir; zira kelamın i’mali, ihmalinden evladır.

62- “Bir kelamın i’mâli mümkün olmazsa ihmal olunur.”

Yani: Bir kelamın hakiki veya mecazi bir manaya hamli mümkün olmazsa o halde manasız bırakılır.

Örnek:

Bir kimsenin, kendisinden yaşça büyük biri için “oğlumdur” demesi anlamsızdır. “Şu evi filana verin” diyen, fakat hibe, satış, vasiyet gibi bir açıklama getirmeyen kimsenin ifadesi geçersiz sayılır.

63- “Manayı hakiki müteazzir olduğunda mecaza gidilir.”

Müteazzir: Zor

Örnek: “Şu ağaçtan yemeyeceğim” diyen birinin, söz konusu ağacın kendisini yemesi mümkün olsa da çok zor olan bir şeydir; dolayısıyla bu sözle, ağacın meyvesinin kastedildiğinin anlaşılması gerekir.

"Kelamın imali, ihmalinden evlâdır." Yâni, bir kelamın bir mânâya hamli mümkün oldukça ihmal olunmamalıdır.

Meselâ: Bir vakfiyedeki evlad tabiri, sulbiye (öz evlad) yok ise ahfada (torunlara) hamledilerek mühmel sayılmaz.


51. BİR ŞEY BÂTIL OLDUKTA (HÜKÜMSÜZ KALDIKTA) ONUN ZIMMINDAKİ ŞEY DE BÂTIL OLUR.

1352. ASLIN İFÂSI (YERİNE GETİRİLMESİ) KABUL OLMADIĞI HALDE BEDELİ İFA OLUNUR : 14

Mecelle madde MC/60: kelamın i'malı ihmalinden evlâdır Kelâmın imali, ihmalinden evlâdır. Yani bir sözden mümkün ise bir anlam çıkartılır. Söylenmiş bir sözü söylenmemiş gibi kabul etmek yerine, ondan bir anlam çıkarmak daha uygundur. ÖRNEKLER: “Anayasa hukuku hocası Prof. Mustafa ERDOĞAN, geçen gün telefonla yaptığımız görüşmede bana bu çerçevede Mecelle’nin bir hükmünü aktardı. ‘Bir sözü anlamsız bırakamazsınız, ona kayıtsız kalamazsınız’ mealindeki bu hüküm şöyleymiş: ‘Kelȃmın imali, ihmalinden evlâdır.’” (K. BUMİN)90

Mecelle madde MC/61: Manay-ı hakiki mutezer oldukta mecaza gidilir

Advertisement