FANDOM


Bağımsızlık
AB'ye katılım 1 Mayıs 2004
Gini katsayısı  24.96 
Internet TLD .hu1
Kumanlar ve Macaristan Bölüm - 1

Kumanlar ve Macaristan Bölüm - 1

[2]

Kumanlar ve Macaristan Bölüm - 2

Kumanlar ve Macaristan Bölüm - 2

http://www.youtube.com/watch?v=CMLWhquX2HE&feature=related

Attila the Hun(Part 1)

Attila the Hun(Part 1)

http://www.youtube.com/watch?v=4dQox6pI7nw&NR=1&feature=fvwp

Attila the Hun (Part 2)

Attila the Hun (Part 2)

http://www.youtube.com/watch?v=RpwrP34jxVQ&feature=related


Macaristan (Macarca: Magyarország) veya resmî olarak Macaristan Cumhuriyeti, (Macarca: Magyar Köztársaság) Orta Avrupa'da Karpatlarda kurulu olan ve denize kıyısı olmayan bir ülkedir. Komşuları batıda Avusturya ve Slovenya, kuzeyde Slovakya, doğuda Romanya ve Ukrayna, güneyde Sırbistan ve Hırvatistan'dır. Başkenti Budapeşte olan Macaristan, OECD, NATO, AB, Visegrád Grubu ve Schengen üyesidir. Ülkedeki resmî dil, Fin-Ugor dillerinden olan ve Avrupa Birliği'nin 23 resmî dilinden biri olan Macarcadır. Bu bağlamda Macarca, Avrupa Birliği'nde Fince, Estonca ve Maltaca ile beraber Hint-Avrupa dillerinden olmayan dört dilden biridir.

Hüküm süren Kelt (MÖ 450 sonrası) ve Roma (MÖ 9 - 5. yüzyıl) dönemlerinden sonra Macaristan'ın kuruluşu 10. yüzyılda Roma tarafından 1000 yılında tahta oturtulan I. István'ın büyük büyükbabası Árpád önderliğinde Macarların Asya'dan bölgeye gelişiyle Macaristan tarihi başlar. Macar Krallığı çeşitli kesintilerle de olsa 946 yıl varlığını sürdürdü. Bu süreçte de batının kültürel merkezlerinden biri oldu. Zamanının süper güçlerinden olan Macaristan, ittifak devletleriyle girdiği I. Dünya Savaşı'nı kaybedince ülke topraklarının üçte ikisinden fazlasını 3.3 milyon etnik Macar halkıyla beraber kaybetti.[1] Buna neden olan ve 1920 yılında imzalanan Trianon Antlaşması, Macar tarihinin en kötü olaylarından biri olarak kabul edildiği gibi, ağır şartlarıyla bilinmektedir.[2][3][4] II. Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanyası ile birlik olan Macaristan, bunun ardından Sovyet Rusyası tarafından ele geçirildi ve 1947 ile 1989 yılları arasında komünist yönetimi benimsedi. Bu dönemde Macaristan, 1956 Macar Devrimi gibi olaylarla uluslararası bir tanınırlık elde etti. Macaristan 1989 yılındaki devrimle Doğu Bloğu'nun çökmesiyle sınırlarını Avusturya'ya açtı. Bu yıldan sonra da parlamenter cumhuriyet sıfatını elde etti. Bugün ülke geniş gelire sahip bir ekonomi barındırmaktadır.[5] Ayrıca bölgesel bazı kaynakları da tekelinde bulundurmaktadır.[6][7]

Önceki on yılda Macaristan dünyanın onuncu dinamik ekonomisi olarak gösterildiği gibi,[8] dünyanın on beş turistik merkezinden biridir.[9][10] Aynı şekilde başkent Budapeşte, dünyanın en güzel kentlerinden biri olarak gösterilmektedir.[11][12] Ülkedeki Hévíz Gölü, dünyanın en büyük ikinci termal gölüdür. Yine Balaton Gölü, Orta Avrupa'daki en büyük göldür. Son olarak Hortobágy, Avrupa'nın en geniş otlağıdır.

Coğrafya Edit

Dosya:Macaristan.gif

Macaristan Yaylası (Felföld) Edit

Macaristan'ın kuzey kesimleri dağlık bir bölgedir. Doğu komşusu Romanya'nın kuzey sınırından içeri giren bu dağ zinciri batıya doğru uzanarak Avusturya Alpleri ile birleşir. Ama bu dağlar akarsulara sık sık geçit veren sayısız birtakım tepelere parçalanmıştır. Dağların en yüksek noktası Kekes Tepesidir (1014 m). Yer yer vadilerle yarılan dağların yamaçları sık ormanlarla kaplıdır. Tepelerden vadilere inildikçe "lös" adı verilen kil ve kum karışımı sarı renkli balçıkla kaplı araziler görülür. Bunlar çok verimli topraklardır. Bağlar, meyve bahçeleriyle dolu olan vadilerde sırtlarını yamaçlara dayamış kasabalara rastlanır. Tuna Nehri'nin batısında Bakony Ormanları bulunur.

Macar Denizi diye anılan Balaton Gölü'ne kadar uzayan bu dağlık bölge çoğunlukla kireçtaşından oluşmuş bir yayladır. En yüksek tepesi Kőröshegy Dağı'dır (713 m). Buralarda da tepeler ormanlarla kaplı olup vadiler tarıma ayrılmıştır. Vadilerde de yer yer lös toprağına rastlanır. Balaton Gölü'nden güneye doğru, Sırbistan sınırı yakınlarında Mecsek Dağları (En yüksek noktası 682 m) bulunur. "Felföld" diye anılan Macaristan Yaylası burada sona erer.

Macaristan Ovası (Alföld) Edit

Ana madde: Büyük Macaristan Ovası

Batı Macaristan Ovası’nda ilk planda tepelerin çokluğu göze çarpar. Buralarda akarsular bulanık ve çamurludur. Bunlardan daha çok ormandan kesilen ağaç kütüklerini taşımak için faydalanılır. Tuna'ya dökülen Raba, Repce ve Marcal nehirleri arasında kalan topraklarda buğday ekimi yapılır. Tuna'yı geçip doğuya ilerlendikçe Büyük Alföld denilen karakteristik Macar Ovası ile karşılaşılır. Macar halkının yarısını barındıran baştanbaşa düz, engin bir çayırdır. Büyük Alföld'de büyük ısı farkları göze çarpar. Kuzeyde dağlarla çevrili olduğu için yazın şiddetli sıcaklar olur. Kışın ise dondurucu rüzgârlar ovayı kaplar. Karpatlar’dan inen Tisza Nehri ovayı enlemesine keserek güneyde Sırbistan’a girer (Voyvodina Özerk Bölgesi) ve orada Tuna'ya karışır. Büyük miktarda çamuru da birlikte sürükleyen bu ırmak, ilkbahar taşkınları sırasında oldukça geniş bir çevreyi sular altında bırakır. Yazın kızgın güneşle kuruyan bu çamurlar Tuna ile Tisza arasındaki bölgenin karakteristik manzarasıdır. Kuzeydoğuda Romanya sınırına yakın Debrecen dolaylarında buna benzer kumlu, balçıklı yerlere rastlanır.

Tarıma çok elverişli löslü topraklar çoğunluğu meydana getirirler. Macaristan'ın tarım yönünden zenginliğinin belli başlı kaynağı bu bereketli ovalardır.

İklim Edit

Sıcaklık ocak ayında -1 ve 2 derece arasındadır. Yaz aylarında ise sıcaklık en fazla 29 derece'dir. Denize kıyısı olmadığı için ülkede karasal iklim hâkimdir.

Tarih Edit

Ana madde: Macaristan tarihi
Ana madde: Arpad Hanedanı

Politika Edit

Parlamento tarafından her dört yılda bir seçilen devlet başkanının rolü semboliktir, ancak görevleri arasında başbakanı atamak vardır. Başbakan ise hükümet üyelerini seçer ve görevden alır. Her bakan adayı, devlet başkanı tarafından bir formalite olarak onaylanmalıdır.

Yasama organı 386 üyeli Parlamento'dur (Országgyűlés). Bir siyasî parti parlamentoya girebilmek için oyların en az %5'ini almalıdır. Sonuncusu Nisan 2006'da yapılan milletvekili seçimleri 4 yılda bir yapılır. 15 üyeli Anayasa Mahkemesi, yasaların anayasaya uygunluğunu denetler.

Etnik Yapı Edit

Şablon:Bar box

Macarların atalarının büyük bir çoğunluğu Fin-Ugor kavimleri'nden olan Ugor kavimleridir. Daha sonra bu Ugor kavimlerine Onogurlar ve Hunlardan bazı boylar karışmıştır. Karışan bu üç kavim, Hazarlar'ın egemenliğini kabul etmiştir (460). Daha sonra Hazar Kağanlığı'ndaki iktidar kavgalarında yenilen ve iktidarla ters düşen üç Hazar boyu Macarlara karışmıştır. Daha sonra Macarlar, bugün bulundukları yere göçmüşlerdir. Sonuç olarak Macarların üç kavmi Türktür, toplamda dört kavimden meydana gelmiştir. Türk olanlar: Onogurlar, Hunlar ve Kavar Hazarları. türk olmayanlar ise Ugorlar'dır. Ancak ilk dönemlerde nüfus bakımından en büyük grubun Ugorlar olduğu; yönetimde etkili grubun ise Kavar Hazarları olduğu görüşü yaygındır.

Macaristan İdarî Bölgeleri ve Başkentleri Edit

Dosya:HU NUTS 1.png
Dosya:HU NUTS 2.png
Dosya:HU NUTS 3.png
NUTS 1 NUTS 2 NUTS 3
Bölüm Kodu Büyük Alan Kodu Bölge Kodu
Orta Macaristan HU1 Orta Macaristan HU10 Budapeşte HU101
Pest HU102
Transdanubia HU2 Orta Transdanubia HU21 Fejér HU211
Komárom-Esztergom HU212
Veszprém HU213
Batı Transdanubia HU22 Győr-Moson-Sopron HU221
Vas HU222
Zala HU223
Güney Transdanubia HU23 Baranya HU231
Somogy HU232
Tolna HU233
Kuzey Macaristan ve Alföld HU3 Kuzey Macaristan HU31 Borsod-Abaúj-Zemplén HU311
Heves HU312
Nógrád HU313
Kuzey Alföld HU32 Hajdú-Bihar HU321
Jász-Nagykun-Szolnok HU322
Szabolcs-Szatmár-Bereg HU323
Güney Alföld HU33 Bács-Kiskun HU331
Békés HU332
Csongrád HU333
Dosya:RegionsHungary.png
Bölgenin AdıBölge Merkezi Alan
(km²)
NüfusYoğunluk
(/km²)
Kuzey MacaristanMiskolc13.4281.289.00096
Kuzey AlföldDebrecen17.7491.554.00088
Güney AlföldSzeged18.3391.367.00075
Orta MacaristanBudapest69192.825.000408
Orta TransdanubiaSzékesfehérvár11.2371.114.00099
Batı TransdanubiaGyőr11.2091.004.00090
Güney TransdanubiaPécs14.169989.00070
İdarî BölgeBölge MerkeziAlan
(km²)
NüfusYoğunlukKasaba/
Köy
Şablon:Hungary counties imagemep 450
Bács-KiskunKecskemét8,445541,58464119
BaranyaPécs4,430402,26091301
BékésBékéscsaba5,631392,8457075
Borsod-Abaúj-ZemplénMiskolc7,247739,143102355
CsongrádSzeged4,263425,78510060
FejérSzékesfehérvár4,359428,57998108
Győr-Moson-SopronGyőr4,208440,138105182
Hajdú-BiharDebrecen6,211550,2658982
HevesEger3,637323,76989119
Jász-Nagykun-SzolnokSzolnok5,582413,1747475
Komárom-EsztergomTatabánya2,265315,88613976
NógrádSalgótarján2,546218,21886129
PestBudapest6,3931,124,395176186
SomogyKaposvár6,036334,06555244
Szabolcs-Szatmár-BeregNyíregyháza5,936583,56498228
TolnaSzekszárd3,703247,28767108
VasSzombathely3,336266,34280216
VeszprémVeszprém4,493368,51982217
ZalaZalaegerszeg3,784269,70578257

Budapest Edit

  • Tuna River

Bács-Kiskun Edit

  • Bácsalmási
  • Bajai
  • Jánoshalmi
  • Kalocsai
  • Kecskeméti
  • Kiskőrösi
  • Kiskunfélegyházi
  • Kiskunhalasi
  • Kiskunmajsai
  • Kunszentmiklósi

Baranya Edit

  • Komlói
  • Mohácsi
  • Pécsi
  • Pécsváradi
  • Sásdi
  • Sellyei
  • Siklósi
  • Szentlőrinci
  • Szigetvári

Békés Edit

  • Békéscsabai
  • Békési
  • Gyulai
  • Mezőkovácsházi
  • Orosházi
  • Sarkadi
  • Szarvasi
  • Szeghalmi

Borsod-Abaúj-Zemplén Edit

  • Abaúj–Hegyközi
  • Bodrogközi
  • Edelényi
  • Encsi
  • Kazincbarcikai
  • Mezőcsáti
  • Mezőkövesdi
  • Miskolci
  • Ózdi
  • Sárospataki
  • Sátoraljaújhelyi
  • Szerencsi
  • Szikszói
  • Tiszaújvárosi
  • Tokaji

Csongrád Edit

  • Csongrádi
  • Hódmezővásárhelyi
  • Kisteleki
  • Makói
  • Mórahalmi
  • Szegedi
  • Szentesi

Fejér Edit

  • Abai
  • Adonyi
  • Bicskei
  • Dunaújvárosi
  • Enyingi
  • Ercsi
  • Gárdonyi
  • Móri
  • Sárbogárdi
  • Székesfehérvári

Győr-Moson-Sopron Edit

  • Csornai
  • Győri
  • Kapuvár-Beledi
  • Mosonmagyaróvári
  • Pannonhalmi
  • Sopron-Fertődi
  • Téti

Hajdú-Bihar Edit

  • Balmazújvárosi
  • Berettyóújfalui
  • Debreceni
  • Derecske–Létavértesi
  • Hajdúböszörményi
  • Hajdúhadházi
  • Hajdúszoboszlói
  • Polgári
  • Püspökladányi

Heves Edit

  • Bélapátfalvai
  • Egri
  • Füzesabonyi
  • Gyöngyösi
  • Hatvani
  • Hevesi
  • Pétervásárai


Komárom-Esztergom Edit

  • Dorogi
  • Esztergomi
  • Kisbéri
  • Komáromi
  • Oroszlányi
  • Tatai
  • Tatabányai

Nógrád Edit

  • Balassagyarmati
  • Bátonyterenyei
  • Pásztói
  • Rétsági
  • Salgótarjáni
  • Szécsényi

Pest Edit

  • Aszódi
  • Budaörsi
  • Ceglédi
  • Dabasi
  • Dunakeszi
  • Érdi
  • Gödöllői
  • Gyáli
  • Monori
  • Nagykátai
  • Pilisvörösvári
  • Ráckevei
  • Szentendrei
  • Szobi
  • Váci
  • Veresegyházi

Somogy Edit

  • Balatonföldvári
  • Barcsi
  • Csurgói
  • Fonyódi
  • Kadarkúti
  • Kaposvári
  • Lengyeltóti
  • Marcali
  • Nagyatádi
  • Siófoki
  • Tabi

Szabolcs-Szatmár-Bereg Edit

  • Baktalórántházai
  • Csengeri
  • Fehérgyarmati
  • Ibrány–Nagyhalászi
  • Kisvárdai
  • Mátészalkai
  • Nagykállói
  • Nyírbátori
  • Nyíregyházai
  • Tiszavasvári
  • Vásárosnaményi
  • Záhonyi

Tolna Edit

  • Bonyhádi
  • Dombóvári
  • Paksi
  • Szekszárdi
  • Tamási

Vas Edit

  • Celldömölki
  • Csepregi
  • Körmendi
  • Kőszegi
  • Őriszentpéteri
  • Sárvári
  • Szentgotthárdi
  • Szombathelyi
  • Vasvári

Veszprém Edit

  • Ajkai
  • Balatonalmádi
  • Balatonfüredi
  • Pápai
  • Sümegi
  • Tapolcai
  • Várpalotai
  • Veszprémi
  • Zirci

Zala Edit

  • Hévízi
  • Keszthelyi
  • Lenti
  • Letenyei
  • Nagykanizsai
  • Pacsai
  • Zalaegerszegi
  • Zalakarosi
  • Zalaszentgróti

Kaynakça Edit

Şablon:Macaristan'ın İdari Bölgeleri Şablon:Avrupa ülkeleri Şablon:Avrupa Birliği

Şablon:Frankofon


ab:Мадиартәыла ace:Hongaria af:Hongarye als:Ungarn am:ሀንጋሪ an:Hongría ang:Ungerland ar:المجر arc:ܡܓܪ arz:المجر ast:Hungria az:Macarıstan bar:Ungarn bat-smg:Vengrėjė bcl:Hungriya be:Венгрыя be-x-old:Вугоршчына bg:Унгария bi:Hungary bn:হাঙ্গেরি bo:ཧུང་གྷ་རི། bpy:হাঙ্গেরী br:Hungaria bs:Mađarska ca:Hongria ce:Венгри ceb:Hungary co:Ungheria crh:Macaristan cs:Maďarsko csb:Madżarskô cu:Ѫгри cv:Венгри cy:Hwngari da:Ungarn de:Ungarn diq:Macarıstan dsb:Hungorska dv:ހަންގޭރީ ee:Hungary el:Ουγγαρία eml:Ungherî en:Hungary eo:Hungario es:Hungría et:Ungari eu:Hungaria ext:Ungria fa:مجارستان fi:Unkari fiu-vro:Ungari fo:Ungarn fr:Hongrie frp:Hongrie frr:Ungarn fur:Ongjarie fy:Hongarije ga:An Ungáir gag:Vengriya gd:An Ungair gl:Hungría - Magyarország gn:Hungyria gu:હંગેરી gv:Yn Ungaar hak:Hiûng-ngà-li haw:Hunakalia he:הונגריה hi:हंगरी hif:Hungary hr:Mađarska hsb:Madźarska ht:Ongri hu:Magyarország hy:Հունգարիա ia:Hungaria id:Hongaria ie:Hungaria io:Hungaria is:Ungverjaland it:Ungheria ja:ハンガリー jbo:madjiar jv:Hongaria ka:უნგრეთი kaa:Vengriya kg:Hongrie kk:Мажарстан kl:Ungarni ko:헝가리 koi:Мадьярму krc:Маджар ku:Macaristan kv:Венгрия kw:Hungari ky:Венгрия la:Hungaria lad:Madjaristan lb:Ungarn li:Hongarieë lij:Ungaïa lmo:Üngheria ln:Ungri lt:Vengrija lv:Ungārija mdf:Венгеронь мастор mhr:Веҥгрий mi:Hanekeria mk:Унгарија ml:ഹംഗറി mn:Унгар mr:हंगेरी mrj:Венгри ms:Hungary mt:Ungerija myv:Мадьяронь Мастор na:Ungari nah:Hungria nap:Ungaria nds:Ungarn nds-nl:Hongaarnlaand ne:हंगेरी nl:Hongarije nn:Ungarn no:Ungarn nov:Hungaria nrm:Hongrie nv:Hángewii oc:Ongria os:Венгри pag:Hungary pam:Hungary pap:Hongaria pdc:Ungarn pih:Hungrii pl:Węgry pms:Ungherìa pnb:ھنگری pnt:Ουγγαρία ps:هنګري pt:Hungria qu:Unriya rm:Ungaria rmy:Ungariya ro:Ungaria ru:Венгрия rue:Мадярьско rw:Hongiriya sa:हंगरी sah:Мадьаар Сирэ scn:Unghirìa sco:Hungary se:Uŋgár sh:Mađarska si:හන්ගේරියාව simple:Hungary sk:Maďarsko sl:Madžarska sm:Hungary so:Hungaria sq:Hungaria sr:Мађарска ss:IHangareyi stq:Ungarn sv:Ungern sw:Hungaria szl:Madźary ta:அங்கேரி te:హంగేరి tet:Ungria tg:Маҷористон th:ประเทศฮังการี tk:Wengriýa tl:Unggarya tpi:Hangari tt:Венгрия udm:Венгрия ug:ۋېنگرىيە uk:Угорщина ur:مجارستان uz:Vengriya vec:Ongarìa vi:Hungary vo:Macarän war:Hungarya wo:Ongiri wuu:匈牙利 xal:Хунһармудин Орн yi:אונגארן yo:Húngárì zea:Honharije zh:匈牙利 zh-classical:匈牙利 zh-min-nan:Magyar-kok zh-yue:匈牙利


Székely Nemzeti Múzeum

Székely Nemzeti Múzeum

Székely Nemzeti Múzeum [3]

Nemzeti dal (National Song of Hungary)

Nemzeti dal (National Song of Hungary)

[4]

Macaristan 'ın Osmanlılarca kullanılan adıdır.

Community content is available under CC-BY-SA unless otherwise noted.