RÜKÛ

Sözlükte "eğilmek, beli bükülmek, yüz üstü kapanmak, boyun eğmek" gibi anlamlara gelen rükû, dinî bir kavram olarak, namazın rükünlerinden birisi olup kıraatten sonra elleri dizlere koyacak şekilde eğilmek demektir.

Rükû edene de râki' denir. Bu kelime türevleriyle birlikte Kur'ân-ı Kerim'de

anlamlarında da kullanılmıştır.


Hz. Peygamberin uygulamalarına göre rükû[düzenle | kaynağı değiştir]

Eller dizler üzerine konur, sırt ve baş düz bir şekilde tutulur; sırt kamburlaştırılmaz, baş yukarı doğru dikilmez. Vücut sükunete erişinceye kadar rükûda kalır. Bunun süresi "sübhanallahi'l-azîm" diyecek kadar beklemektir. Rükûda üç defa "sübhane rabbiye'l-azîm" demek sünnettir. Rükû'u tamamlayınca "semi'allahu limen hamideh" diyerek doğrulur. Bu doğruluş vaciptir. (İ.P.)


Namazın rükünleri[düzenle | kaynağı değiştir]

1. İftitah Tekbiri: Namaza, Allâhu Ekber diyerek başlamaktır. Bu tekbire, "Tahrime" denir. İftitah tekbiri, Hanefilere göre rükün değil namazın şartlarındandır. Ancak namazın rükünlerinden olan "Kıyam"a bitişik olduğu için rükünler arasında sayılmıştır.

İftitah tekbirinin sahih olabilmesi için bazı şartlara riayet edilmesi gerekir.

İftitah tekbirinin şartları:

a) Tekbir ile niyet arasına yemek, içmek ve söz söylemek gibi namaza aykırı bir şey girmemek,

b) Tekbiri ayakta almak, (Ancak ayakta duramayacak durumda olan kimse oturduğu yerde tekbir alır.)

c) Önce namaza niyet etmek, sonra tekbir almak,

d) Tekbiri kendi duyabileceği bir sesle söylemek,

e) "Allahü Ekber" derken "Allah" kelimesinin başındaki "A"yı, "Ekber" kelimesinin "b"sini uzatmamak.

f) Cemaatle kılarken, imam tekbir aldıktan sonra tekbir almak. (İmamdan önce tekbir alınırsa namaz caiz olmaz.)

2. Kıyam: Namazda ayakta durmak demektir. Farz ve vacip olan namazlarda kıyam, yani ayakta durmak farzdır. Ayakta durmaya gücü yetmeyene kıyam farz olmaz. Nafile namazlarda kıyam farz değildir.

Bir hasta, ayakta durmaya gücü yettiği halde rukû ve secdeye gücü yetmezse ayakta kılması gerekmez, namazı oturarak ima ile kılar. Ayakta namaz kılan kimse, namaz esnasında rahatsızlanırsa namazını oturarak tamamlar. Namazı oturarak kılmakta olan bir kimse, namaz esnasında iyileşip ayakta durmaya gücü yetecek hale gelirse namazını ayakta tamamlar.

3. Kıraet: Namazda Kur'an okumaktır. Namazda kısa bir ayet de olsa Kur'an okumak farzdır. Üç ve dört rek'atlı farz namazların ikişer rek'atında, iki rek'atlı farz namazlar ile vitir ve nafile namazların her rek'atında Kur'an okumak farzdır ve kıyamda iken okunur.

4. Rükû: Namazda, eller dizlere erişecek kadar eğilmek demektir. Kıraatten sonra eller, dizlere varacak kadar baş ve sırt düz bir vaziyette eğilir.

5. Sücûd: Secdeye varmak demektir. Rükûdan sonra, ayaklar, dizler ve ellerle beraber alnını yere koymaya secde denir. Her rek'atta iki kere secde etmek farzdır.

Secdede alın yere konulup burun konulmaz ise secde caiz olur. Ancak özürsüz olarak burnun yere konmaması mekruhtur. Burun yere konulduğu halde bir özürden dolayı alın yere konmasa secde caizdir. Özürsüz olarak alın yere konmazsa böyle bir secde caiz değildir.

Secde edilen yer ayakların bulunduğu yerden yarım zira (on iki parmak)'dan yüksek olursa bu yükseklikte olan yere secde etmek caiz olmaz. İki ayağın parmakları yere konmadıkça secde caiz değildir. Secde edilecek yerin sert olması gerekir.

Bu sebeple, atılmış yün, pamuk ve kar gibi şeylerin üzerine secde edildiği takdirde alın, yerin katılığını hissedip yerleşirse secde caiz olur. Yüz, bunların içinde kaybolup yerin katılığını hissetmez ve yerleşip karar bulmazsa böyle bir şey üzerine secde caiz olmaz. Çuval içinde olmayan buğday ve arpa gibi şeyler üzerine de secde edilmez. Eğer bunlar çuval içinde olursa bunların üzerine secde edilir.

6. Ka'de-i ahire: Namazın sonunda ettehiyyatüyü okuyacak kadar (teşehhüd miktarı) oturmak demektir. Bu oturuş da namazın farzlarındandır.


[düzenle | kaynağı değiştir]

[düzenle | kaynağı değiştir]

Ico libri.png Anlamlar :[1] Öne doğru eğilme :[2]namaz sırasında kıraatten sonra öne doğru eğilip ellerle diz kapaklarını tutarak baş ve sırtı düz hâle getirme. Nuvola apps bookcase.svg Köken :[1] Nuvola apps bookcase.svg Köken

Community content is available under CC-BY-SA unless otherwise noted.